Vrouwelijke bestuurders in de grensstreek: de drie burgermeester met wethouders, Christa van Dee (3e van links) en museumdirecteur Adri van den Dikkenberg (4e van links)
Foto: REGIO8De tentoonstelling over de vijf invloedrijkste vrouwen van ’s-Heerenberg is ten einde en daarmee ook een tijdperk voor het stadsmuseum in de ruimte van horecazaak De Gracht. Drie vrouwelijke burgemeesters uit Montferland, Oude IJsselstreek en Emmerich am Rhein sloten de expositie af. Een symbolisch moment: waar eeuwenlang de (graaf)Heeren van Bergh de macht hadden in deze grensstreek, staan nu burgervrouwen aan het roer.
De ontmoeting lag in het verlengde van de viering van Internationale Vrouwendag in Emmerich, waar vrouwen uit de drie gemeenten samenkwamen. “Die was heel geslaagd”, zegt Christa van Dee, ‘ontgrenzer’ en initiatiefneemster van de fictieve ‘gemeind(t)e EMOJI’ van Emmerich, Montferland en Oude IJsselstreek, waarbinnen deze gemeenten over de landsgrens heen projectmatig samenwerken.
Van Dee zorgde samen met Adri van den Dikkenberg, de directeur van het museum, ook hier voor de verbinding. “Kunst en cultuur brengen mensen samen, goed om een samenwerking op te bouwen.”
Nieuwe generatie vrouwelijke bestuurders
Het Stadsmuseum Bergh toont sinds haar bestaan de collectie over het leven buiten het kasteel. “We wilden historische verhalen vertellen over de stad, want de meeste gingen over het kasteel en de mannen die het graafschap bestuurden”, vertelt Van den Dikkenberg. Dat deed het museum al die jaren vanuit de vijf invloedrijkste vrouwen die ’s-Heerenberg heeft gekend, onder wie Mechteld ten Ham. Een krachtige vrouw die als heks op de brandstapel belandde.
De rol van vrouwen in de samenleving en in besturen kwam dan ook tijdens deze ontmoeting ruimschoots aan bod. “Vrouwen hebben de samenleving eeuwenlang draaiende gehouden”, zegt Van Dee.
Een bijzonderheid is dat alle drie de burgemeesters tussen mei en november 2025 nieuw zijn begonnen in hun gemeente. Claudia Lindlahr van Emmerich am Rhein: “Ik ben en wil niet feministisch, maar het is wel een thema geworden. Ik heb er nooit bij stilgestaan: ik heb de rol van burgemeester gekregen door hard te werken. Ik besef me dat je in dat ambt een rolmodel bent met wie mensen zich identificeren.” Voor Lindlahr is het belangrijk dat de burgemeesters elkaar bij grenszaken weten te vinden.
‘Niet omdat ik vrouw ben, ben ik burgemeester’
Dat geldt ook voor haar collega Laura Werger, burgemeester van Oude IJsselstreek. “Toch gaat het uiteindelijk om wat je doet en niet om wat je bent. Ik zou nooit een benoeming accepteren omdat ik een vrouw ben. Neem dan maar een ander. Ik wil worden beoordeeld op waar ik goed in ben.”
De Montferlandse burgemeester Anne-Marie Fellinger zegt bij voorbaat dat ze het treffen in het stadsmuseum een leuke start met elkaar vindt. Maar dat een vrouwelijke burgemeester ‘zachter’ zou zijn, vindt ze een kwalijke beoordeling. “We krijgen veel bagger over ons heen als je een stap vooruit doet. Een sterke vrouw die weerstand geeft, is kattig, een bitch. Een man is dan een sterke leider. Toch kan een sterke vrouw heel goed een kroonjuweel van de gemeente zijn, in plaats van een heks of een kreng”, verwijzend naar Mechteld ten Ham en social media.
Polarisatie schrikt vrouwen af
In de Achterhoekse gemeenten is de burgemeester merendeels vrouw. Met de gemeenteraadsverkiezingen in het vooruitzicht gaat het volgens Werger vooral om de mix van kwaliteiten in het gemeentebestuur, niet om mannen en vrouwen. Wel merkt Fellinger dat door polarisatie en door wat vrouwen op sociale media over zich heen krijgen, minder vrouwen politiek actief worden. “Dat mag geen reden zijn om weg te duiken.” Daarom zegt Fellinger dat zij en haar collega’s als rolmodel fungeren, zodat vrouwen zien dat het goed is zich voor de publieke zaak in te zetten.
Voor de drie burgemeesters is het belangrijk dat ze elkaar weten te vinden bij de thema’s in de grensstreek. Lindlahr over de bestuurlijke samenwerking: “Daarin valt wat van elkaar te leren en dat we elkaar kennen.”